Column: ‘De tijd staat niet stil’ Column: ‘De tijd staat niet stil’

Column: ‘De tijd staat niet stil’

Opinie 21 november 2015 - 10:38 uur Richard 0

Na drieënzestig jaar met pensioen gaan. De inmiddels twee hoogbejaarde maar nog jeugdig en kwiek-ogende idolen van weleer, lijken het nu iets rustiger aan te gaan doen. Zelfs bij de toch nog altijd oubollige en naar vers gekookte rookworsten geurende winkels van de Hema beseft men, dat de populariteit van de voormalige jeugdidolen een neergaande tendens vertoont.

Met andere woorden, het duo is ‘out’ bij de huidige jeugdigen en mogen nu gaan chillen. Volgens de zaakwaarnemer van de twee hebben ze het maar te accepteren en begrijpen zijn cliënten het ook wel, dat er andere tijden zijn aangebroken en dat het niets met leeftijdsdiscriminatie te maken heeft.

Jip en Janneke

Het altijd jeugdige duo Jip en Janneke moet van de eerder genoemde winkel plaatsmaken omdat jonge kinderen van nu ook andere boek- en filmhelden hebben. Dit was al een aantal jaren het geval, maar soms duurt het even voordat ze dat ook bij de Hema in de gaten hebben. Immers, voor mij was de winkel het symbool én de plaats, waar je tot ver in de jaren van de eenentwintigste eeuw naast de geur van rookworst, ook nog de geur van de jaren zeventig en tachtig kon opsnuiven. Jip en Janneke pasten dan ook perfect bij het imago van de winkel.

In mijn jeugd, zo rond mijn vijfde of zesde levensjaar, waren de verhalen die mijn moeder voorlas over het dagelijks leven van twee buurkinderen en de avonturen die ze beleefden met hun hond Takkie en de poes Siepie, het hoogtepunt van de dag. Korte, eenvoudige verhaaltjes geschreven door Annie M.G. Schmidt die aangevuld werden met de prachtige tekeningen van Fiep Westendorp. Even later toen ik de kunst van het lezen zelf onder de knie had gekregen, verslond ik de eenvoudige maar goed te lezen verhaaltjes als waren het chocolaatjes. Ja, ik genoot ervan als kind.

Aanstootgevend

Tegenwoordig zou het niet meer kunnen. De twee zwart gekleurde figuurtjes van Fiep zouden aanstoot hebben gegeven aan mensen die nog de pijn van overgroot-groot-groot-groot ouders voelen uit de tijd, toen de slavernij nog heel gewoon was. Natuurlijk hadden Jip en Janneke niets met negers te maken, maar moesten het de silhouetten voorstellen van die twee. In die tijd dacht men daar ook niet aan en werden de boekjes zelfs uitgegeven door De Arbeiderspers. Als kind dacht je hier al helemaal niet aan. De samenstelling van de buurtkinderen waar je mee speelde was destijds al zeer divers en bestond uit kinderen met verschillende huidskleuren en andere gebruiken.

Het verdwijnen van Jip en Janneke bij de Hema is een logisch gevolg van het veranderen van de tijden en de daarbij behorende gebruiken. Natuurlijk denk je soms met weemoed terug aan die tijd dat je de boekjes voor het eerst zelf kon gaan lezen. Van de andere kant was er voor ons als kinderen dan ook geen ander alternatief zoals de jeugd dat vandaag de dag heeft. Op de televisie had je slechts vier zenders waarvan er ook nog eens twee Duitstalig en in zwart/wit waren. En computers? Nah, die bestonden nog niet voor huis, tuin en keukengebruik. Doorgaans werd de vele vrije tijd doorgebracht in de buurt met het uitvreten van kattenkwaad.

Des te meer ik aan die tijd van Jip en Janneke terugdenk, des te beter begrijp ik het besluit van de Hema om de eens zo populaire figuurtjes aan de kant te zetten. De twee buurkinderen zijn inmiddels een symbool geworden van een tijd die nooit zal wederkeren en ergens is dit maar goed ook. De oubollige tijd van weleer behoort tot het verleden en staat in geen verhouding tot de tegenwoordige tijd, waarin de jeugd andere gebruiken en een geheel ander taalgebruik heeft dan wij vroeger hadden. En zo hoort het ook, de tijd mag nooit stil blijven staan.

albert-willem-hummel

Deze column is geschreven door Albert-Willem Hummel. Rôner schrijver, fotograaf en natuurliefhebber. Meer lezen van deze auteur? Kijk snel op Albert-Willem zijn weblog of bestel zijn prachtige naslagwerken over de natuur in en rondom Roden bij mijnbestseller.nl.

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *